‘We zijn er van overtuigd dat dit een gigantisch probleem gaat worden’

2Best geeft gratis sessies hoornaar-bestrijding

Door Henri Walterbos

GROENLO - “Ons doel is het om de mensen er bewust van te maken wat voor problemen dat beestje allemaal gaat geven.” Patrick Terbraak van 2Best Product & Innovatie over de Aziatische en Europese hoornaar die aan een flinke opmars bezig is. Een zorgwekkende opmars, ervaart Patrick. “De hoornaars bouwen grote nesten, tot wel een skippybalgrootte. Ze bouwen drie nesten. De eerste is ter grootte van een tennisbal, het embryonest. Hier komen de werksters uit. De werksters gaan samen met de koningin een primair nest bouwen. Van het primaire nest gaan ze over naar het secundaire nest. Het embryonest en het primaire nest zitten vaak laag, onder afdakjes, in heggen. Dan willen ze een beetje beschut zitten. Die zijn over het algemeen goed herkenbaar en goed te benaderen. De periode van de embryonesten is nu al aangebroken. De eersten zijn al gesignaleerd in België. De meeste secundaire nesten zitten vaak hoog in de boom, maar altijd in een leefomgeving. Ze zoeken insecten en die zitten bij eten en drinken en waterwegen. Per nest komen er zo’n 500 koninginnen uit. Van die 500 bouwen er volgend jaar weer vijf een nest. De rest gaat dood, vriest dood of ze maken elkaar af.”

‘Hoornaars
eten 12 kilo
insecten per
nest, per jaar.
In Frankrijk
zijn streken
waar amper
nog insecten
zijn.’

Overlast
De Aziatische hoornaar is te herkennen aan de gele pootjes. De Europese hoornaar heeft een compleet geel achterlijfje, de Aziaat heeft over het algemeen drie gele ringen. Is de grootte van de Aziatische hoornaar twee tot drie centimeter, de Europese hoornaar vier tot vijf centimeter.

De te verwachten overlast van de hoornaars is tot november, schetst Patrick. “De koningin kan steken maar zal dat niet zo snel doen, werksters(vrouwtjes) steken wel. Die hebben een angel van vier millimeter. Als ze aangevallen worden scheiden ze een feromoon af. Zo gauw ze dat afgeven dan weten de anderen ‘hee, er is een aanvaller’. Een Europese hoornaar komt met een stuk of vier tegelijk als die al aanvalt, want dat doet hij eigenlijk niet zo snel, maar als je al een beetje in de buurt komt van een nest van een Aziatische hoornaar, en dat kan al vanaf een meter of vijf zijn, dat ze misschien wel met een heel nest komen, wat er drie- tot vijfduizend kunnen zijn. Als je veel steken tegelijk krijgt dan is dat gevaarlijk, en helemaal als je er allergisch voor bent, dan moet je snel de epipen zetten en naar het ziekenhuis. De steek van de hoornaar is pijnlijker dan een wespensteek. Als je een hoornaar in je eigen tuin aantreft dan zal er in de buurt, ergens tussen de vijf en negenhonderd meter een nest zitten.”

Bewustwording
“We willen de mensen er nu van bewust maken want nu kunnen we de koninginnen nog vangen. Dat is een periode van vier tot zes weken. Het is echt zaak om nu iets te doen. Wij gaan zaterdag 21 maart drie sessies houden waarin we vertellen over de hoornaar en het gevaar er achter, en geven de mensen allemaal een setje spullen mee om bij te dragen aan het bestrijden van de hoornaar. We geven een kartonnen doosje mee waar ze hun embryonesten in bouwen. Dan moet je het eigenlijk nog twee tot drie weken laten hangen want dan beginnen er spinsels op de nesten zichtbaar te worden en komen er werksters uit. Als het zover is, dan moet je het nestje dichtplakken, in de vriezer plaatsen en dood laten gaan. Hoe meer koninginnen we weg hebben hoe minder nesten we volgend jaar krijgen. Het gaat altijd maal vier of vijf. In 2024 hebben we 2300 nesten geteld in Nederland, afgelopen jaar 10.000. Dit jaar verwachten we er 40.000 tot 50.000. In het setje zit een speciale draaidop die op bijna ieder willekeurig groentepotje geplaatst kan worden, en een flesje lokstof, wat je op het doosje spuit waar de koninginnen op afkomen. Je moet regelmatig kijken of er al activiteit in het doosje is. Je moet het beschut ophangen.”

‘We willen
de mensen er
nù van bewust
maken want
nu kunnen we
de koninginnen
nog vangen’

Geen bestuiving meer
“We doen dit omdat het straks waarschijnlijk niet meer beheersbaar is. Het is slecht voor onze verkoop van de zuigsets, maar we zijn er van overtuigd dat dit een gigantisch probleem gaat worden. De gehele branche denkt dit. Iedereen in de imkerwereld is er al van overtuigd. In Frankrijk zijn al streken waar geen insecten meer zijn. Als we geen insecten meer hebben dan hebben we ook geen bestuiving meer. Tachtig procent van bestuiving vindt plaats door insecten. De hoornaars eten twaalf kilo insecten per nest, per jaar. Het grootste probleem is echt dat de gehele biodiversiteit kapot gaat. Het fruit groeit dan niet meer, bloemen gaan eraan, de landbouw wordt aangetast, vandaar dat we in actie moeten komen. Het is een probleem van iedereen”

De gratis informatiebijeenkomsten vinden plaats op zaterdag 21 maart om 10.00 uur, 12.30 uur en 15.00 uur in het bedrijf aan de Industrieweg 9 in Groenlo. Tijdens deze bijeenkomst leer je hoe je de Aziatische hoornaar herkent, hoe je vallen effectief gebruikt, hoe je helpt bij het opsporen van beginnende nesten. Iedere deelnemer ontvangt gratis 1 hoornaarval, 2 embryokastjes en 50 ml lokvloeistof. De sessie duurt ongeveer een uur. Per sessie is er plek voor maximaal 33 personen. Aanmelden kan via info@2best.nl, met vermelding voorkeur welke sessie.